Cử tri Úc ủng hộ sửa luật AI nếu trả tiền tác giả

Theo thông tin từ YouGov, khảo sát do Diffusion đặt hàng cho thấy nhóm cử tri Úc lớn nhất ủng hộ cập nhật luật bản quyền để huấn luyện AI trong nước theo quy định của Úc và chia sẻ lợi ích với người sáng tạo. Kết quả xuất hiện khi một cuộc điều tra lưỡng đảng của quốc hội kêu gọi chính phủ điều chỉnh luật để thu hút hoạt động huấn luyện AI.

Khảo sát ghi nhận 49% người được hỏi chọn phương án cập nhật luật, so với 27% muốn giữ luật hiện hành dù điều đó khiến việc huấn luyện AI khó hơn. 24% chưa quyết định. Con số 49% chưa phải đa số tuyệt đối, nhưng cho thấy phương án cải cách có mức ủng hộ cao hơn rõ rệt hai lựa chọn còn lại.

Tranh luận không chỉ là có sửa luật hay không

Điểm then chốt nằm ở điều kiện gắn với đề xuất: AI được huấn luyện trong nước theo luật Úc và người sáng tạo được chia sẻ lợi ích. Kết quả vì thế không thể được hiểu đơn giản là cử tri muốn nới lỏng bản quyền cho doanh nghiệp AI. Họ cũng đặt vấn đề về quyền lợi của những người làm ra tác phẩm có thể được dùng trong quá trình huấn luyện.

Khảo sát có 1.500 người tham gia, với thời gian thu thập dữ liệu từ 23/9 đến 1/10/2026. Số liệu được công bố trong nghiên cứu do Diffusion đặt hàng; thông tin hiện có không nêu chi tiết cách tính mức chia sẻ lợi ích hay cơ chế cấp phép cụ thể. Đây sẽ là những câu hỏi cần giải quyết nếu chính phủ chuyển lời kêu gọi của cuộc điều tra thành chính sách.

Áp lực chính sách tăng, nhưng thiết kế mới quyết định kết quả

Đề xuất của cuộc điều tra lưỡng đảng đặt ra mục tiêu thu hút huấn luyện AI tại Úc thông qua thay đổi quy định bản quyền. Với nhà hoạch định chính sách, thách thức là cân bằng khả năng tiếp cận dữ liệu của các nhà phát triển với quyền lợi của tác giả. Với người sáng tạo, câu hỏi thực tế là ai được trả tiền, theo cơ chế nào và tác phẩm nào thuộc diện sử dụng.

Tôi cho rằng tỷ lệ ủng hộ 49% tạo thêm cơ sở để chính phủ xem xét cải cách, nhưng không phải giấy phép để bỏ qua quyền của tác giả. Một thay đổi bền vững cần nói rõ cách ghi nhận và chia sẻ lợi ích, thay vì chỉ ưu tiên thu hút hoạt động huấn luyện.

Điểm chính

• 49% ủng hộ cập nhật luật bản quyền gắn với huấn luyện AI trong nước và chia sẻ lợi ích.
• 27% muốn giữ luật hiện hành; 24% chưa có quyết định.
• Cuộc điều tra lưỡng đảng kêu gọi chính phủ điều chỉnh luật; cơ chế bảo vệ và trả công cho người sáng tạo vẫn cần làm rõ.

Nguồn tham khảo: YouGov và Diffusion

Tác giả: Cường Nguyễn — Founder AI Ops Solutions | Verified n8n Creator. Kết nối: Facebook · LinkedIn · YouTube · TikTok